Γράφει η Φλώρα Κυρίτση
Στην είσοδο του σπιτιού, δύο μικρά ζευγάρια παπούτσια είναι πεταμένα άτσαλα — βιασύνη και ενθουσιασμός μαζί.
Δεν είναι απλώς μια έξοδος στο θέατρο. Είναι εκείνη η μικρή οικογενειακή ιεροτελεστία: τα γελάκια πριν φύγουμε, η αγωνία μήπως αργήσουμε, το «είμαι έτοιμος!» που ακούγεται δύο φορές. Πιάνω δυο μικρά χέρια και πριν ακόμα φτάσουμε στο θέατρο, η παράσταση έχει ήδη αρχίσει, μέσα στο σπίτι μας.
Στο Δημοτικό Θέατρο Πειραιά η παράσταση in motion- ένα άγαλμα που το ‘σκασε, δεν γίνεται στη κεντρική θεατρική σκηνή αλλά αξιοποιεί το διώροφο φουαγιέ του θεάτρου. Το φουαγιέ αποτελεί έναν ιστορικό και ιδιαίτερα σημαντικό χώρο πολιτισμού, ο οποίος στο παρελθόν υπήρξε σημείο συνάντησης της εμπορικής και ναυτιλιακής ελίτ της πόλης. Η αίγλη και η κοινωνική του σημασία το καθιστούν σύμβολο μιας ολόκληρης εποχής. Πιστεύω, ότι η επιλογή της Δανάης Μέγα να τοποθετήσει τη δράση σε αυτόν τον χώρο δεν είναι τυχαία, αλλά με σκοπό να αναδείξει την ιστορικότητα και τη μοναδική ταυτότητά του.
Στην είσοδο της αίθουσας οι κοπέλες ήταν πολύ ευχάριστες και ευγενικές.
Το «in motion- ένα άγαλμα που το έσκασε» είναι μια παιδική παράσταση σε σκηνοθεσία της Δανάης Μέγα, που εξερευνά το θάρρος να ακολουθείς τη δική σου «κίνηση». Ακόμη κι όταν γύρω σου όλοι μένουν ακίνητοι. Στο κείμενο της Δανάης Μέγα και του Στρατή Νταλαγιώργου η ιδέα ενός αγάλματος που μιλάει είναι υπενθύμιση πως ακόμη και ό,τι φαίνεται ακίνητο κουβαλά ιστορίες.
Τα σκηνικά της Νικόλ Οικονομίδου είναι φτιαγμένα με ένα μυστήριο. Στην αρχή βλέπουμε πολύχρωμα βουνά από σεντόνια ( σα τα φρούρια που φτιάχναμε μικροί ) να κρύβουν από κάτω τους εκθέματα ,τα οποία σχετίζονται με το παρελθόν. Με όλες τις παραστάσεις και τους ανθρώπους που πέρασαν από εκεί. Με την αρχιτεκτονική του χώρου αλλά και τη τοποθεσία του. Στην συγκεκριμένη παράσταση το σκηνικό λειτουργεί σαν ζωντανό μουσείο. Άρα παίζει τεράστιο ρόλο στη φαντασία των παιδιών. Υπάρχει μια διάθεση αναδρομής, μια προσπάθεια να αναδειχθεί το θέατρο ως ζωντανός οργανισμός που αλλάζει, φιλοξενεί, αντέχει.
Ο φωτισμός καθορίζει τη διάθεση μυστήριου, χαράς και έντασης. Βοηθά να μετακινούνται συναισθηματικά από σκηνή σε σκηνή και φαίνεται πως η Ιωάννα Ζέρβα ξέρει πώς να το κάνει σωστά.
Ο Μικές Γλύκας έκανε μια δουλειά που αξίζει συγχαρητήρια , αφού ο επαναλαμβανόμενος ήχος και ρυθμός έμεινε σε όλους μας μετά την παράσταση. Πιστεύω ότι «πιάνει» τον παλμό της νέας γενιάς.
Η Ελένη Μιχαηλίδου και ο Στρατής Νταλαγιώργος κάνουν εξαιρετική δουλειά με σεβασμό και ευθύνη.
Είδα στα μάτια της Ελένης αποφασιστικότητα να φανεί αντάξια της Σελίν και στο Στρατή διέκρινα συγκέντωση και εκείνη τη σπίθα χαράς που έχει κάποιος όταν η σκηνή «τον φωτίζει».
Υπάρχουν παραστάσεις που υπόσχονται διαδραστικότητα και άλλες που επιλέγουν να τη χρησιμοποιήσουν ως ατμόσφαιρα. Στη συγκεκριμένη περίπτωση, η έννοια του «διαδραστικού» μοιάζει περισσότερο με πλαίσιο παρά με ουσιαστική συμμετοχή των παιδιών.
Οι μικροί θεατές παρακολουθούν διακριτικά, σχεδόν τελετουργικά, και μόνο στο τέλος καλούνται —συμβολικά— να γίνουν και οι ίδιοι «εκθέματα» ενός ζωντανού σκηνικού. Η συμμετοχή τους περιορίζεται εκεί: σε μια τελική, σύντομη εμπλοκή που λειτουργεί περισσότερο ως ιδέα παρά ως εμπειρία ενεργής συνδιαμόρφωσης.
Θα έλεγε κανείς πως η παράσταση βρίσκει τη δύναμή της στη μνήμη και την ατμόσφαιρα — λιγότερο στη συμμετοχική δράση.
Και ίσως τελικά αυτό να είναι το πραγματικό της διακύβευμα: όχι να μετατρέψει τα παιδιά σε πρωταγωνιστές, αλλά να τα τοποθετήσει, έστω για λίγο, μέσα στο ίδιο το σώμα της θεατρικής ιστορίας.
Μικροί θεατές – Μεγάλες εντυπώσεις
Στα παιδιά μου άρεσε η παράσταση.Από την αρχή μέχρι το τέλος την παρακολούθησαν με μεγάλο ενδιαφέρον και ενθουσιασμό.
Για να έχουν καλύτερη ορατότητα, κάθισαν στο πάτωμα μπροστά από τα πρώτα καθίσματα. Όμως θα ήταν καλό να υπήρχαν μαξιλάρια ή άλλα κατάλληλα καθίσματα ώστε να εξασφαλιστεί η άνεση και η σωστή στάση τους καθ’ όλη τη διάρκεια.
Και στους δυο άρεσε το Bien, το άγαλμα (Στρατής Νταλαγιώργος). Τους εντυπωσίασε η κίνησή του και ο τρόπος που ζωντάνεψε έναν τόσο ιδιαίτερο ρόλο.
Η Σελίν, η συλλέκτρια τέχνης στην ιστορία (Ελένη Μιχαηλίδου) τους κέρδισε με την εκφραστικότητα και τη ζωντάνια της.
Εδώ να προσθέσω ότι ακόμη και μετά το τέλος της παράστασης , όταν υπομονετικά και οι δύο ηθοποιοί κάθισαν να βγάλουν φωτογραφίες και να γνωριστούν με τα παιδιά, το άγαλμα δεν έφυγε από το ρόλο του και συνέχισε να τους απευθύνει το λόγο με μια μοναδική γαλλική προφορά που είχε καθόλη την διάρκεια της παράστασης, παροτρύνοντας τα να φτιάξουν ένα έργο τέχνης ( ένα έκθεμα )και να το φωτίσουν όπως του αξίζει. Η ιδέα αυτή τα ενθουσίασε και έφυγαν γεμάτα έμπνευση και δημιουργική διάθεση.
Αργότερα διαπίστωσα ότι τα παιδιά δεν κατάφεραν να κατανοήσουν πλήρως το βασικό μήνυμα του έργου. Ίσως θα βοηθούσε μια πιο ξεκάθαρη δραματουργική γραμμή, με απλούστερη αφήγηση και πιο άμεσες αναφορές στην ιστορία και τον ρόλο του θεάτρου στην πόλη.
Θα μπορούσε να φανεί χρήσιμη μια μικρή εισαγωγή πριν την έναρξη της παράστασης, ειδικά διαμορφωμένη για παιδικό κοινό, ώστε να δοθεί ένα πλαίσιο και κάποια βασικά στοιχεία για το ίδιο το θέατρο.
Ένα έντυπο δραστηριοτήτων ή μια σύντομη συζήτηση στο τέλος, με ερωτήσεις και απαντήσεις, θα μπορούσαν να βοηθήσουν τα παιδιά να επεξεργαστούν το μήνυμα και να συνδέσουν την εμπειρία τους με την ιστορία του χώρου.
Ακόμη, θα ήθελα να σταθώ σε ένα σημείο της παράστασης που παρουσιάστηκε ως ιδιαίτερα σημαντικό: το ότι το Δημοτικό Θέατρο Πειραιά είχε φιλοξενήσει πρόσφυγες. Κατά τη γνώμη μου, αυτό δεν χρειάζεται να προβάλλεται ως κάτι σπάνιο ή ηρωικό, αλλά ως μια φυσική και ανθρώπινη πράξη αλληλεγγύης.
Η στήριξη ανθρώπων που έχουν ανάγκη είναι βασική κοινωνική αξία και καλό είναι να παρουσιάζεται στα παιδιά ως κάτι αυτονόητο. Έτσι, το μήνυμα γίνεται πιο ουσιαστικό, καλλιεργώντας την ενσυναίσθηση και την κοινωνική ευθύνη, χωρίς να δίνεται η εντύπωση ότι η ανθρωπιά είναι κάτι ασυνήθιστο.
Η πρόθεσή μου είναι καθαρά καλοπροαίρετη καθώς το Δημοτικό Θέατρο Πειραιά αποτελεί ένα κόσμημα πολιτισμού και πιστεύω ότι μια παράσταση που αναφέρεται σε αυτό έχει τη δυνατότητα να εμπνεύσει βαθιά τα παιδιά. Αρκεί το μήνυμα και η ιστορική του διάσταση να γίνουν πιο ξεκάθαρα και ουσιαστικά προσβάσιμα.
Κάτι που με εξέπληξε αρνητικά ήταν , η συνολική εικόνα του κοινού.Δεν τηρούνταν στοιχειώδεις κανόνες συμπεριφοράς και θεατρικής αγωγής. Ο ήχος δεν ήταν επαρκής σε αρκετά σημεία, καθώς υπήρχε ομιλία από παιδιά αλλά και από ορισμένους θεατές, με αποτέλεσμα τη δυσχέρεια της παρακολούθησης. Ενδεχομένως, η χρήση μικροφώνου να βοηθούσε σημαντικά, ώστε να διασφαλίζεται η καθαρότητα και η ένταση του λόγου των ηθοποιών.
Δεν έχω ξανασυναντήσει παρόμοια εμπειρία ως θεατής και πραγματικά εντυπωσιάστηκα από την ευγένεια και την προσπάθεια που κατέβαλαν οι συντελεστές και το προσωπικό, ώστε να μπορέσει να λειτουργήσει ομαλά η παράσταση μέσα σε αυτές τις συνθήκες.
Το θέατρο με τα παιδιά αποτελεί μια πολύτιμη εμπειρία, καθώς προσφέρει ερεθίσματα και αφορμή για ουσιαστική συζήτηση μέσα από τη δική τους οπτική. Γι’ αυτό είναι σημαντικό ο χρόνος και τα χρήματα που διαθέτεις να αξίζουν πραγματικά.
Έτσι νιώθω την ανάγκη να μοιραστώ μια σκέψη, με αγάπη και κατανόηση, προς όλους εμάς τους γονείς που επιλέγουμε να πηγαίνουμε τα παιδιά μας στο θέατρο.
Το θέατρο είναι ένα πολύτιμο δώρο. Ένας χώρος γεμάτος εικόνες, συναισθήματα και μηνύματα. Ας φροντίζουμε να είναι για τα παιδιά μας μια ουσιαστική εμπειρία, γεμάτη ερεθίσματα και όχι απλώς μια ώρα απασχόλησης.
Πριν από κάθε παράσταση, εμείς οι γονείς έχει αξία να αφιερώνουμε λίγα λεπτά για να εξηγούμε στα παιδιά μας ,τι σημαίνει θέατρο και πόσοι άνθρωποι συνεργάζονται για να δημιουργηθεί αυτή η «μαγεία».
Θα μπορούσαμε να τους πούμε κάτι σαν:
«Ξέρετε κάτι; Μια παράσταση δεν τη φτιάχνουν μόνο οι ηθοποιοί που βλέπουμε πάνω στη σκηνή!
Υπάρχει ένας άνθρωπος που λέγεται σκηνοθέτης — είναι σαν τον αρχηγό της ομάδας. Εκείνος αποφασίζει πώς θα ζωντανέψει η ιστορία και πού θα στέκεται ο καθένας.
Υπάρχει κάποιος που έγραψε τα λόγια της ιστορίας — σαν να δημιούργησε ένα παραμύθι ειδικά για εμάς.
Κάποιοι άνθρωποι έφτιαξαν τα σκηνικά, όλα όσα βλέπουμε γύρω από τους ηθοποιούς.
Κάποιος ρυθμίζει τα φώτα, για να καταλαβαίνουμε πότε μια σκηνή είναι χαρούμενη, πότε μυστηριώδης ή συγκινητική.
Και κάποιος έγραψε τη μουσική, για να μας βοηθά να νιώθουμε ακόμη πιο έντονα όσα συμβαίνουν και να ταξιδεύουμε με τη φαντασία μας.
Όλοι μαζί είναι μια μεγάλη ομάδα που εργάζεται με αγάπη, για να μπορέσουμε εμείς να δούμε αυτή τη μαγεία.»
Όταν τα παιδιά κατανοούν ότι πίσω από μια παράσταση υπάρχει κόπος, συνεργασία και δημιουργία, είναι πιο εύκολο να τη σεβαστούν και να την απολαύσουν πραγματικά. Έτσι, η θεατρική εμπειρία γίνεται ένα μικρό μάθημα πολιτισμού και σεβασμού για όλους μας.